Intellectueel eigendom in de zorg: houd wat van jou is

Categorie:
intellectueel eigendom

Jouw intellectueel eigendom: laat niets aan het toeval over

Voor de meeste zzp’ers in de zorg is samenwerken met opdrachtgevers en andere sector-zzp’ers logisch en noodzakelijk. Kennis en ervaringen delen hoort er gewoon bij. Doorgaans verlopen dergelijke samenwerkingsvormen probleemloos. Je wordt ingeschakeld, klaart de klus, factureert de opdracht en pakt de volgende klus op. Maar wat als bepaalde afspraken niet goed zijn vastgelegd? En die samenwerking – die zo goed van start ging – uiteindelijk eindigt met vervelende financiële consequenties?

Intellectueel eigendom in de zorg

Afhankelijk van de sector waarin je werkzaam bent spelen een of meer van deze onderwerpen een belangrijke rol. Maar zeker is dat het ook in de zorg interessant is om het intellectuele eigendom van jouw organisatie op waarde te schatten. Want terwijl jij zorgvragen heel persoonlijk en op maat wil oplossen, creëer je waardevolle kennis en expertise die je in de praktijk kunt brengen. En hoewel die vaak onbewust gebeurt vallen alle vormen van best practises die jij deelt met kennissen en concullega’s tot jouw intellectueel eigendom.

Eigen regels, wetten en bijzonderheden

Vaak draait het dan om gedoe met ‘intellectueel eigendom’ (IE). Intellectueel eigendom is een verzamelterm waartoe onderwerpen als auteursrecht, handelsnamen, uitgewerkte ideeën en concepten, merknamen van een product en octrooien behoren. Bedenk daarbij dat elk onderwerp zijn eigen regels, wetten en bijzonderheden heeft en het mag duidelijk zijn: bij het beschermen van jouw intellectuele eigendom komt nogal wat kijken.

Alsof je daar tijd voor hebt. Als zorgprofessional heb je het al druk genoeg met het uitvoeren van je opdrachten, het werven van nieuwe opdrachten en cliënten, je administratie. Toch is het belangrijk om eventuele problemen met IE te voorkomen. Zeker als er sprake is van een samenwerking.

Proefschrift of onderzoeksrapport: moet je rekening mee houden

Afhankelijk van je werkzaamheden stelt jouw opdrachtgever een inhuurovereenkomst op. Daarin staat bij wie het auteursrecht ligt, bijvoorbeeld als je een vakinhoudelijk stuk of een rapportage schrijft. In de inhuurovereenkomst staat wie daar de rechten van bezit. Vaak is dat de opdrachtgever. Soms blijft het recht bij jou als schrijver en geef je de opdrachtgever het gebruiksrecht voor jouw werk. Durf daar zakelijk in te zijn, je opdrachtgever is dat ook.

Bestaan je primaire inkomstenbron vooral uit zogenoemde intellectuele scheppingen dan wil je problemen achteraf voorkomen. Bijvoorbeeld als je partijen in de zorg adviseert. Daar is onderzoek aan verbonden, interviews met werknemers en cliënten wellicht, een eindrapportage. Veel schrijfwerk. Die werkzaamheden worden weliswaar vergoed, maar koopt een opdrachtgever daarmee ook de gebruiksrechten af?

Niet per se. Als niets is vastgelegd, blijven de rechten bij de maker. En dat ben jij. Overigens is een mondelinge overeenkomst ook rechtsgeldig, maar in dat geval heb je wel getuigen nodig. Anders is het jouw woord tegen dat van je opdrachtgever.

Twijfel je over je handelsnaam of je rechtspositie. De website van Benelux Bureau voor de Intellectuele Eigendom heeft een handige checkmodule. Je vindt er trouwens nog veel meer belangrijke achtergrondinformatie.

Samenwerkingsverband aan met andere zzp’ers

Samenwerken als zorgzzp’er levert je veel op. Passende opdrachten, een fijne samenwerking, je netwerk wordt er groter van. Alleen maar voordelen. Wat je niet wilt is onverwacht terechtkomen in een situatie die voor jou nadelige financiële consequenties heeft.

Sowieso is het slim om voor elke vorm van samenwerking de ins en outs goed te regelen. Dat is beter voor jou en hetzelfde geldt voor de externe collega. Wanneer jij je geen zorgen hoeft te maken over de bijdrage die je levert, werk je met meer zekerheid. Afhankelijk van hoe complex de samenwerking is, kan je ervoor kiezen om de samenwerking te laten borgen door een specialist. Veel advocatenkantoren zijn gespecialiseerd in het juridisch verankeren van jouw intellectuele eigendom.

Als meerdere partijen – waaronder jij – door middel van co-creatie aan één eindresultaat werken is het in eenieders belang om goed in kaart te brengen wie welke rechten heeft gedurende het traject én na afloop. Voorkom nare verrassingen achteraf en laat alles dus goed op papier zetten.

Reminders:

  • Maak in het geval van co-creatie duidelijke afspraken vóór de samenwerking.
  • Wees reëel over jouw bijdrage en de mogelijke opbrengsten.
  • Zorg dat iedereen die betrokken is weet wat er is afgesproken.

Plagiaat!

Deel jij als zorgprofessional ook kennis op kanalen als social media? Dan ben je extra kwetsbaar voor plagiaat. Eerlijk is eerlijk, op de verschillende socialmediakanalen wordt flink gejat. Dat is al erg genoeg, maar als het jouw werk betreft voelt dat extra vervelend. Je bestolen voelen is zeer onprettig.

Soms betreft het ‘maar’ een foto, maar het kan veel erger. Bijvoorbeeld als een partij complete paragrafen van jouw publicatie zonder naamsvermelding op andermans website worden gebruikt. Of nog erger: uit de oorspronkelijke context! Tekst waar jij kostbare tijd in hebt geïnvesteerd. In dat geval is er duidelijk sprake van inbreuk op het auteursrecht.

Als niets is vastgelegd ligt het intellectueel eigendom automatisch bij jou als maker.

Plagiaat voorkomen, dat valt nog niet mee

Als je vermoedt dat iemand plagiaat pleegt, controleer je dit redelijk eenvoudig controleren via een van de vele (al dan niet gratis) online plagiaatcheckers. Google Scholar is hiervan een voorbeeld. Je voert er een of meerdere door jou geschreven zinnen in, waarna Google zoekt naar een match. Wordt die gevonden dan geef je dit door aan Google via Google Webmaster Tools. Is je klacht gegrond, dan kan Google de betreffende ‘geleende’ content uit de index en zoekresultaten halen.

Overigens werkt dit hetzelfde bij afbeeldingen. De door jou gemaakte en geplaatste afbeeldingen check je met Google Images. Gebruik overigens zelf niet zomaar afbeeldingen van Google, het auteursrecht geldt natuurlijk ook voor jou als gebruiker!

Naam en datum vermelden

Plagiaat vinden is dus niet zo moeilijk, maar het kwaad is dan wel al geschied. Voorkomen is een stuk moeilijker. Het is raadzaam om bij elke online publicatie je naam en de datum te vermelden en erbij te vermelden dat niets zonder toestemming van jou mag worden gebruikt. Dan sta je in elk geval sterk op het moment dat je je gelijk wilt halen.

Intellectueel eigendomsrecht

Er bestaan voor innovatieve branches zoals de zorgsector ook verschillende wetten waarmee je het intellectueel eigendom kunt beschermen. Zo is er naast het auteursrecht ook de octrooiwet waarmee je vastlegt dat bepaalde uitvindingen jouw eigendom is en anderen hiermee niet aan de haal mogen.

Documenten veilig opslaan

Als zorgprofessional is het sowieso noodzakelijk gegevens veilig op te slaan. Privacygevoelige informatie mag immers nooit op straat komen te liggen. Kies hierbij voor een slimme oplossing en bewaar in hetzelfde systeem direct jouw publicaties en hersenspinsels. Zo voorkom je in ieder geval dat een ander ermee aan de haal kan door een hack of lek.

Jouw intellectuele eigendom beschermen hoeft niet duur of ingewikkeld te zijn. Laat niets aan het toeval over en regel het goed. Wil je meer weten over het beschermen en waarborgen van intellectueel eigendom? Wij helpen je graag verder.

NEEM CONTACT OP >

Opmerkingen zijn gesloten.